Du lịch Bắc Ninh

Về Bắc Ninh đi chùa Dạm – Danh lam thắng cảnh thời Lý

Chùa Dạm Bắc Ninh

 

Đây là ngôi chùa cổ có hàng nghìn năm tuổi nằm trên sườn nam núi Đại Lâm (xã Nam Sơn, TP Bắc Ninh). Dù đã trải qua nhiều biến cố theo thời gian nhưng ngôi chùa vẫn còn lưu lại dấu tích của một công trình kiến ​​trúc từng được mệnh danh là một danh lam thắng cảnh lớn vào thời Lý.

“Ai về thăm quê tôi?

Lên núi Dạm xem tiên nữ đánh cờ ”.

Kiến trúc chùa Dạm

Đền Dạm có diện tích khoảng 7.200m2, có bốn cấp kéo dần trục dài 120m theo sườn núi Dạm, bề rộng mặt sân 70m.

Các bậc tam cấp của chùa được bố trí bằng đá chống xói mòn, chân hơi xòe, cao khoảng 70 độ và cao 5-6 m, lối xuống mỗi bậc của chùa gồm 25 bậc đá. Đá được cắt vuông vắn như viên gạch, rộng khoảng 50cm – 60cm.

Nối các tầng với nhau là những bậc đá. Ở các tầng trệt có gạch ngói thời Lý, hoa văn rồng, phượng, hoa sen, cúc đại đóa. Các cột đá 0,75m x 0,75m đắp nổi cánh sen rất nghệ thuật.

Lên đến tầng 1 mà dân địa phương gọi là Bãi Hội, khách đi bằng cửa, tầng cao, toàn phòng rộng 16m.

Lên đến nền tảng thứ hai có ba lối vào hẹp hơn, các tầng thấp hơn. Chỉ có hai con đường hẹp dẫn đến lớp thứ ba và thứ tư. Phần kè đá ở cấp móng thứ hai là nền chùa chính. Trên đá xây có chạm khắc hoa văn sóng nước, các hoa văn lớn được chạm nổi bằng cách chạm sâu.

Ở tầng này, ở giữa ba lối vào, bên phải chùa có khu hình vuông, có tấm bia trên lưng rùa.

Đối diện với khu đất hình vuông này qua cửa giữa, bên trái cũng có một khu đất nổi, nhưng hình tròn, đường kính khoảng 4,5m, cao 1m, bờ kè cũng chạm khắc hoa văn sóng nước thời Lý.

Phần trên của khu đất tròn này, dựng một cột đá lớn nguyên khối, không kể phần chôn sâu, tất cả đều cao gần 5m.

Cột đá – Nét đặc sắc của đền Dạm

Cột đá chùa Dạm Là một kiệt tác của thời Lý, đây cũng là một kiệt tác của lịch sử mỹ thuật Việt Nam. Nhiều năm qua, vấn đề giải mã ý nghĩa của cột đá này diễn ra sôi nổi với nhiều luồng ý kiến ​​khác nhau.

Cột đá chùa Dạm

Nằm trên bậc móng thứ hai bên trái chùa Dạm (xã Nam Sơn, TP. Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh), cột đá chùa Dạm được xây dựng từ thế kỷ XI, được coi là công trình điêu khắc hoành tráng và hoàn chỉnh. Đẹp nhất thời Lý còn tồn tại cho đến ngày nay.

Cột đá chùa Dạm

Cột có chiều cao hơn 5m (không kể phần chìm), nặng hơn 40 tấn, gồm hai phần: phần chân cột và phần bệ đá.

Phần bệ đá

Bệ đá gồm hai cấp cao 0,80m, đường kính chân bệ khoảng 4,5m, chạm khắc hoa văn sóng nước thời Lý.

Bệ đá chùa Dạm

Phần cột

Phần cột được chia thành 3 phần. Phần dưới là khối vuông 1,35m x 1,60m, đục đẽo thô mộc. Trụ tròn trên có đường kính 1,35m.

Cột tròn là nơi tập trung tinh hoa nghệ thuật của cột đá, được chạm nổi đôi rồng theo đồ án “lưỡng long chầu nguyệt”. Đây là điểm nhấn trên thân cột đá, đồng thời cũng là nét nghệ thuật thời Lý.

Cột đá chùa Dạm

Đầu rồng xếp liền nhau, miệng bằng ngọc, chạm trổ hoa văn vô cùng tinh xảo. Hai bàn chân trước của cặp rồng tụ lại với nhau và đưa ra một viên đá quý có kích thước tương đương với viên ngọc ở miệng.

Toàn thân rồng có vảy khép, uốn lượn nhịp nhàng, mềm mại. Chân rồng có 5 móng, cong và nhọn như móng chi. Đôi rồng quấn đuôi vào nhau, uốn lượn quanh thân cột.

Ở những khe trống, người thợ xưa còn tận dụng những chi tiết hoa văn cúc áo để “lấp” vào những ô trống cho thêm phần hài hòa, sinh động. Phần đỉnh của trụ tròn có lỗ mộng, đây có thể là kết cấu đảm bảo vấn đề chịu lực của hệ dầm cho hệ thống thi công trên đỉnh cột nay đã bị mất.

Lễ hội chùa Dạm

Lễ hội chùa Dạm được tổ chức hàng năm vào ngày 7 tháng 9 (âm lịch). Lễ hội đã trở thành một sinh hoạt tín ngưỡng tâm linh ăn sâu vào tiềm thức của người dân địa phương. Trong 3 ngày, nhiều người dân địa phương và du khách thập phương nô nức trẩy hội, thành tâm lễ Phật và thưởng ngoạn cảnh đẹp của ngôi chùa cổ kính.

Lễ hội chùa Dạm

Vào ngày chính hội 8 tháng 9, các làng xung quanh núi Dạm như Sơn Nam, Môn Tự, Sơn Trung, Triệu Thôn, Tứ Thôn có tục rước kiệu Thành Hoàng của làng về miếu “Bà Tấm” (nghĩa là , đền thờ Vua Bà). thờ Hoàng hậu Ỷ Lan) để diện kiến ​​”Vua Bà”. Kiệu Thần của các làng được rước về chùa tập trung theo nghi thức truyền thống.

Lễ vật dâng lên “Vua Bà” bao giờ cũng phải có bánh chưng, bánh giầy. Sau khi làm lễ tại đình xong, kiệu của làng nào được rước về đình làng đó, rồi tiếp tục tế và làm lễ. Sau phần lễ được diễn ra trang trọng, phần hội được diễn ra sôi nổi với nhiều trò chơi dân gian như đấu vật, đi cà kheo, thi dệt vải, thi thố, đập niêu, chọi gà … và thưởng thức các làn điệu quan họ. Những lời đối đáp ngọt ngào, mượt mà của các anh chị.

Chùa Dạm là trung tâm Phật giáo lớn và cũng là trung tâm của thần thoại, truyện cổ tích, dân ca và các nghi lễ tôn giáo.

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button